Protokół

z Walnego Zgromadzenia

Członków Stowarzyszenia Metropolia Warszawa

 

w dniu 8 czerwca 2009 r.

 

Posiedzenie odbyło się w Urzędzie Gminy Izabelin przy ul. 3. Maja 42. Przybyli reprezentanci 11 spośród 17 gmin członkowskich. Tym samym zgromadzenie uzyskało, wymaganą statutem, zdolność do podejmowania decyzji. Na posiedzenie przybyli również przedstawiciele 5 gmin nie zrzeszonych, członkowie zarządu stowarzyszenia oraz zaproszeni goście. Lista obecności stanowi Załącznik Nr 1. Zebranych powitał Prezes Andrzej Wielowieyski.

Przyjęto następujący porządek obrad:

1.      Wybór Przewodniczącego.

2.      Zatwierdzenie protokołu z  Walnego Zgromadzenia 14.V.2008r.

3.      Informacja o działalności Zarządu SMW.

4.      Podjęcie uchwały o przyjęciu znowelizowanego Statutu SMW.

5.      Wybór Wiceprezesa SMW.

6.      Informacja o stanie prac nad ustawą metropolitalną.

7.      Plan pracy stowarzyszenia.

8.      Wolne wnioski.

 

Ad.1    Przewodniczącym obrad jednogłośnie wybrano Witolda Malarowskiego – Wójta Gminy Izabelin.

Ad.2    Protokół z  Walnego Zgromadzenia Członków w dniu 14.V.2008r przyjęto następującym stosunkiem głosów: 9 za, 2 wstrzymujące się, 0 przeciw.

Ad.3    Informację o działalności zarządu przedstawił prezes Wielowieyski(Załącznik Nr 2).

Omówił wyniki ankiety przeprowadzonej na zlecenie stowarzyszenia wśród gmin Warszawskiego Obszaru Metropolitalnego. Wspomniał o narastającym konflikcie wokół rządowego projektu ustawy regulującej problem metropolii w Polsce. Głównymi oponentami są marszałkowie województw. Ich własny projekt ustawy, w opinii stowarzyszenia, jest sprzeczny z Konstytucją RP. Doświadczenia metropolii europejskich wskazują jednoznacznie, że istotą funkcjonowania struktury metropolitalnej jest konieczność konsultacji i uzgodnień.

 

Prezes przyznał, że można zarzucić działaniom stowarzyszenia niedostateczną dynamikę i determinację w promowaniu idei metropolitalnej. Starania o rozszerzenie grona gmin współpracujących nie przyniosły zadowalających efektów. Jedną z przyczyn tego zjawiska z pewnością jest dystans jaki zachowują gminy miejskie, kierując się obawą o umniejszenie ich kompetencji wynikające ze wzmocnienia roli stolicy.

 

Sprawa komunikacji jest kluczowa dla sprawnego funkcjonowania obszaru metropolitalnego. Odnotowano pewien postęp w tej dziedzinie (wspólny bilet). Jednak dotychczasowe działania to o wiele za mało. Brak jest kompleksowej analizy i programu, nie zdefiniowano preferencji i potrzeb. Dotychczas otrzymaliśmy ponad 10 mld.zł z funduszy europejskich na ten cel. Brak analizy powoduje, że nie wiadomo czy tak  duże nakłady są racjonalnie wykorzystane. Inwestycje prowadzone są indywidualnie i nie wiadomo czy poprawiają one sytuację komunikacyjną całego regionu czy rozwiązują tylko lokalne problemy.

Główną przyczyną tego stanu rzeczy jest brak gospodarza dla WOM. Zarówno dla wojewody jak i dla marszałka metropolia warszawska jest tylko jednym z subregionów.

Wzorem do naśladowania dla innych miast metropolitalnych może być Wrocław, który podjął taką inicjatywę. Przeprowadzono konsultacje ze wszystkimi gminami i stworzono spójny system komunikacyjny dla Metropolii Dolnośląskiej.

Prezes poinformował zebranych, że w Parlamencie Europejskim przyjęto podstawę dyrektywy europejskiej w sprawie systemów komunikacyjnych w metropoliach. Określa ona, że podstawą tworzenia jakichkolwiek projektów i planów z tego zakresu jest ich integralność, niedopuszczalne jest tworzenie szczątkowych założeń. Elektroniczną wersję tego dokumentu rozesłano do wszystkich gmin członkowskich.

Andrzej Wielowieyski zreferował swoje rozmowy z władzami stolicy, w których uzyskał informację, że miasto nie ma możliwości zrealizowania i nadzorowania takiego projektu. Wspomniał o przygotowanej (do omówienia w innym punkcie spotkania) propozycji Apelu SMW do władz Warszawy o rozszerzenie zakresu realizowanego projektu transportowego. Zaanonsował korektę statutu usprawniającą współpracę gmin ze stolicą. Podkreślił gotowość stowarzyszenia do współfinansowania, w miarę możliwości, opracowania strategii i koncepcji dla obszaru metropolitalnego Warszawy. Podkreślił, że winni to jesteśmy przyszłym pokoleniom.

 

            Przewodniczący zgromadzenia zaproponował dyskusję o przedstawionej informacji i wątkach podjętych w wystąpieniu prezesa.

Jako pierwszy zabrał głos Sekretarz m.st. Warszawy i Członek Zarządu SMW Jarosław Maćkowiak, który stwierdził, że sprawa komunikacji należy do kompetencji administracji państwowej. W opinii sekretarza z działalności stowarzyszenia nie ma żadnych pożytków. Jego członkowie nie płacą składek. Wysoka składka płacona przez stolicę może być zakwestionowana przez organy nadzoru jako niegospodarnie wydana, ponieważ miasto nie odnotowuje żadnych korzyści z przynależności do stowarzyszenia. Stowarzyszenie nie jest reprezentatywne ponieważ nie skupia wszystkich gmin obszaru. Należy się zastanowić co zrobić aby przyciągnąć do stowarzyszenia wszystkie gminy powiązane funkcjonalnie z Warszawą i stanowiące z nią naturalną całość. Dopiero wtedy stowarzyszenie będzie dla Warszawy partnerem do współpracy. Dotychczas tak się nie dzieje i stolica załatwia wszystkie problemy w relacjach dwustronnych. W mieście powstają projekty i programy, o których stowarzyszenie nie jest informowane. Należałoby rozważyć kwestię rozwiązania organizacji.

 

            Jako następny zabrał głos Zastępca Burmistrza Halinowa Andrzej Machowski, który stwierdził,  że dotychczasowe doświadczenia ze współpracy z Warszawą nie są dobre. Inicjatywy podejmowane przez gminy nie spotykały się z pozytywnym odzewem stolicy. Nie powstał komunikacyjny związek komunalny. Utworzono związek komunalny ds. wodociągów i kanalizacji ale, na skutek obstrukcji ówczesnego prezydenta stolicy, nie mógł funkcjonować. Dziś nie jest dużo lepiej. Wspólny bilet nie jest sukcesem ponieważ zaproponowane warunki nie mają uzasadnienia w rachunku ekonomicznym. W Halinowie przeprowadzono analizy, które wykazały, że ZTM oczekuje dopłaty przewyższającej wartość świadczonych usług o co najmniej 1/3. Prawdopodobnie wynika to z zawyżonych kosztów administracyjnych nie zrestrukturyzowanego zakładu.

Burmistrz Machowski uważa, że stowarzyszenie powinno pełnić funkcję forum, na którym rozpatruje się i rozwiązuje kwestie sporne. Napięcie pomiędzy Warszawą a pozostałymi gminami mogłoby być tu łagodzone. Wymaga to dobrej woli wszystkich stron.

 

Witold Malarowski podkreślił, że to właśnie stowarzyszenie dwukrotnie zorganizowało spotkania przedstawicieli gmin z dyrektorem ZTM. Na spotkaniach tych dopracowano zasady współpracy i dofinansowania komunikacji podmiejskiej.

 

Zdaniem Jarosława Maćkowiaka przykład Halinowa wskazuje, że wszystkie ustalenia powinny odbywać się w drodze rozmów dwustronnych.

 

            Krzysztof Brzózka nie zgodził się z opinią sekretarza o braku osiągnięć stowarzyszenia. Wspomniał o inicjatywach podejmowanych przez SMW a torpedowanych przez Warszawę (między innymi związek komunalny z MPWiK). Mówił o projektach ustaw i projekcie statutu Warszawy opracowanych przez wybitnych prawników a finansowanych ze składek członków stowarzyszenia. Fakt, że SMW nie skupia wszystkich gmin obszaru metropolitalnego może wynikać, jego zdaniem, z zależności finansowej od miasta czy województwa (podział środków unijnych).

Zdecydowanej naprawy wymaga komunikacja wewnętrzna. Bez sprawnego przepływu informacji nie będzie dobrej współpracy. Wpływ polityki na samorząd psuje wzajemne relacje. Nasze problemy wskazują jak potrzebna jest płaszczyzna porozumienia. Stowarzyszenie nie musi pełnić tej roli. Ale też nie ma innego forum, które umożliwiałoby spotkania i dyskusje o problemach naszego obszaru metropolitalnego. Ani Unia Metropolii Polskich ani Komisja Wspólna Rządu i Samorządu, na współpracę z którymi powołuje się Jarosław Maćkowiak, nie umożliwiają tego. Jeśli rozwiążemy SMW to w jego miejsce należałoby powołać inną organizację, która będzie pełnić taką rolę. Argument sekretarza o możliwych zarzutach organów kontroli jest chybiony ponieważ każda złotówka ze składek członkowskich wydawana jest racjonalnie i w sposób udokumentowany.

Wystąpienie Jarosława Maćkowiaka skarbnik traktuje jako apel do gmin jeszcze nie zrzeszonych w stowarzyszeniu.

 

            Na apel sekretarza o zintensyfikowanie bezpośrednich spotkań wójtów i burmistrzów, bez pośredników, odpowiedział Witold Malarowski stwierdzając, że cały czas trwają rozmowy a efekty są kwestią czasu. Burmistrz Brzeziński poinformował delegatów, że przedstawiciele zarządu w ostatnich miesiącach spotkali się z władzami około 80% gmin naszego obszaru metropolitalnego. Tak więc postulat sekretarza jest realizowany.  Stowarzyszenie ma ważną rolę do odegrania. Jest nią przygotowanie podstaw i akceptacji dla rozwiązań metropolitalnych.

 

            Burmistrz Kazimierz Stachurski poinformował, że podjął starania o przystąpienie Ożarowa do stowarzyszenia. Zaznaczył, że nie tylko gminy są zależne od Warszawy. Także w interesie stolicy leży dobra współpraca z sąsiadami. To te gminy stanowią zaplecze logistyczne, przez nie przebiegają drogi dojazdowe, tu powstają nowe „sypialnie” dla warszawiaków. Zaapelował do władz Warszawy o uwzględnianie gmin ościennych w planach wieloletnich. Są one partnerem dla stolicy i jej samorząd powinien uwzględniać w swoich planach ich rozwój.

 

            Burmistrz Mszczonowa Grzegorz Kurek przypomniał, ze stowarzyszenie powstało ponieważ kolejni prezydenci stolicy nie chcieli współpracować z gminami. Takie stanowisko prowadzi w efekcie do zniechęcenia potencjalnych inwestorów. Warszawa powinna rozumieć konieczność porozumienia dla którego doskonałym forum jest stowarzyszenie. Jeśli pozostałe gminy nie chcą współpracować to może rzeczywiście należy zastanowić się nad rozwiązaniem SMW.

 

            Burmistrz Mińska Mazowieckiego Zbigniew Grzesiak wskazał na inne konsekwencje braku spójnej wizji rozwoju całego obszaru. Stan dróg powiatowych na odcinkach wiejskich jest zadowalający, fragmenty usytuowane w miastach są znacznie gorsze. Warszawa absorbuje specjalistów zamieszkałych w gminach ościennych nie zapewniając im równocześnie możliwości dojazdu do pracy. Skrytykował brak długofalowej wizji rozwoju, wymienił przykłady spraw nierozwiązanych na skutek jej braku. To, co dziś wydaje się nieuzasadnione ekonomicznie może być inwestycją w przyszłość. Podkreślił naszą odpowiedzialność za spuściznę dla przyszłych pokoleń.  Warunkiem dalszego funkcjonowania SMW jest, w jego opinii, wymyślenie nowej formuły funkcjonowania.

 

Ad.4    Jarosław Maćkowiak przedstawił stanowisko władz stolicy, że warunkiem reprezentowania gmin przez stowarzyszenie jest obecność w jego władzach wyłącznie przedstawicieli samorządów (prezydentów, burmistrzów, wójtów) lub osób przez nie upoważnionych. Moc sprawcza stowarzyszenia powinna wynikać z sumy możliwości wszystkich jego gmin. Dlatego tak istotne jest aby za każdym członkiem zarządu stała jego gmina. Osoby prywatne nie mają takiego zaplecza.

 

Krzysztof Brzózka odpowiedział, że wszyscy członkowie zarządu wybrani zostali w sposób demokratyczny przez przedstawicieli gmin i w ten sposób zostali przez nich upoważnieni do reprezentacji stowarzyszenia. Struktura organizacyjna SMW i statut są zgodne z prawem. Gdyby było inaczej to SMW nie zostałoby zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym i zostałoby zakwestionowane przez organ nadzoru -  Wojewodę Mazowieckiego.

Wymagania Warszawy w tym zakresie mogą ale nie musza zostać uwzględnione przez stowarzyszenie. Głos stolicy waży tyle samo ile głos każdej gminy członkowskiej. Zdecydują o tym demokratyczne reguły. Na pytanie czy wymóg ten należy traktować jako warunek obecności stolicy w stowarzyszeniu nie uzyskał odpowiedzi.

Krzysztof Brzózka zadeklarował gotowość złożenia rezygnacji z funkcji skarbnika i członka WKUiA.

Opinię o legalności władz stowarzyszenia poparł burmistrz Halinowa, stwierdzając, że to gminy decydują o składzie zarządu czyniąc z jego członków swoją reprezentację.  Grzegorz Kurek zaproponował aby odłożyć dyskusję do następnego spotkania, do udziału w którym postaramy się zachęcić wszystkie gminy WOM.

 

            Prezes Wielowieyski i Witold Malarowski podkreślali, że zmiany w statucie przygotowywane były na wniosek i przy udziale przedstawicieli Warszawy. Prace trwały kilka tygodni i było to wystarczająco dużo czasu na wniesienie dodatkowych wniosków. W przygotowanym projekcie uwzględniono wszystkie uwagi i sugestie skarbnika. I ten projekt powinien być głosowany przez delegatów.  Zdzisław Brzeziński stwierdził, że sprostanie nowemu postulatowi Warszawy nie wpłynie na liczebność stowarzyszenia. Gminy nie chcą do niego przystępować gdyż mają złe doświadczenia ze współpracy z władzami Warszawy.

Sławomir Mazur stwierdził, że stowarzyszenie działa w takim kształcie od 10 lat. Dzisiejsze spotkanie zorganizowano aby przyjąć nowelizację statutu, który usprawni współpracę. Pomysł z powołaniem drugiego wiceprezesa był dobry. Ale nawet najlepszy pomysł bez dobrej woli wszystkich stron nie przyniesie efektów. W żadnej formule. Zgłaszanie dziś przez władze Warszawy nowych postulatów rodzi pytanie o intencje i gotowość do podejmowania wspólnych działań.

Krzysztof Turek przypomniał, ze myślą przewodnia przy powoływaniu stowarzyszenia było doprowadzenie do powstania metropolii stołecznej. Organizacja miała być tworem tymczasowym. Zgłaszanie nieuzasadnionych postulatów przez Warszawę rodzi podejrzenie o niechęć do współpracy. A to przekreśla zasadność funkcjonowania stowarzyszenia bo stolica jest osią metropolii. Można albo rozwiązać stowarzyszenie  albo utworzyć przeciwwagę dla hegemonii Warszawy.

Burmistrz Kruszewski zauważył, że bieżące wydarzenia przypominają dawne czasy. Wydawało się, że w końcu stolica zaczyna rozumieć problemy metropolii ale okazuje się, że nie. Podkreślił brak przyczyn formalnych do odrzucenia przygotowanego projektu statutu.

 

Jarosław Maćkowiak zadeklarował gotowość władz Warszawy do współpracy w ramach stowarzyszenia. Jednak dotychczasowa obecność stolicy nie miała wpływu na funkcjonowanie stowarzyszenia. To trzeba zmienić. Stowarzyszenie mogłoby stać się bazą dla przyszłej struktury metropolitalnej.

 

            Wobec jednoznacznej deklaracji Jarosława Maćkowiaka, że stolica poprze jedynie statut zawierający zapis o zarządzie składającym się wyłącznie z przedstawicieli samorządów lub osób przez nie upoważnionych, głosowanie nad uchwałą o przyjęciu przygotowanej nowelizacji statutu nie odbyło się.

 

Prezes  zaapelował do Krzysztofa Brzózki o nieskładnie rezygnacji z funkcji skarbnika do czasu przygotowania kolejnego walnego zgromadzenia, które podejmie decyzje w sprawie statutu. Zaproponował powołanie zespołu inicjatywnego, który przedyskutuje warunki i zasady funkcjonowania stowarzyszenia i przygotuje projekt statutu na następne spotkanie. Propozycja została przyjęta. W zespole tym gminy będą reprezentowane przez Witolda Malarowskiego i Zdzisława Brzezińskiego. Ze strony Warszawy stosowne uprawnienia posiadają Jarosław Maćkowiak i Marcin Wojdat. Uzgodniono, ze pierwsze spotkanie zespołu odbędzie się w czerwcu br. Jego termin członkowie zespołu ustalą bezpośrednio.

Wstępnie założono, ze kolejne walne zgromadzenie odbędzie się na początku września br.

 

Ad.5    Głosowanie nad wyborem wiceprezesa nie odbyło się z powodu braku podstaw prawnych.

 

 

Ad.6    Informację o stanie prac nad ustawą metropolitalną zaprezentował przedstawiciel Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Marek Wójcik dziękując za zaproszenie zapewnił, że stanowisko SMW wobec projektu ustawy jest śledzone i brane pod uwagę przez  jej autorów.  Poinformował o spotkaniach ministra Schetyny z prezydentami dużych miast i marszałkami województw, które wskazują na zrozumienie idei zawartej w projekcie. Problem, kto będzie zarządcą układu metropolitalnego nie był na tych spotkaniach szczególnie podkreślany.

21 kwietnia br. powstała trzecia wersja projektu. Różni się ona od poprzedniej w kilku punktach:

  1. Zespoły metropolitalne tworzone obligatoryjnie to: warszawski, śląski, trójmiejski.

Pozostałe, o gęstości zaludnienia powyżej 200 mieszkańców/km2, tworzone będą z inicjatywy obszaru lub szefa MSWiA.

  1. Relacje z samorządem województwa uregulowane zostaną poprzez powołanie Komisji Metropolitalnej, w której skład wejdzie po 5 przedstawicieli samorządów lokalnych i wojewódzkich. Zadaniem komisji będzie opiniowanie dokumentów tworzonych przez zespół.
  2. Strategia rozwoju i zagospodarowania przestrzennego zespołu będzie opiniowana przez samorząd województwa.
  3. Z inicjatywy zarządu metropolitalnego można będzie powierzyć marszałkowi województwa przewodniczenie zespołowi. Przewodniczącym zespołu może być również prezydent miasta.

 

Projekt nie przewiduje tworzenia dodatkowych źródeł finansowania zespołu metropolitalnego aby nie uszczuplać budżetu samorządów.

Przewidywany jest następujący kalendarz legislacyjny:

Konsultacje projektu zakończą się w czerwcu br. Do końca tego miesiąca gotowa będzie opinia Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu. Rząd złoży ustawę w Sejmie po wakacjach. Termin wejścia ustawy w życie jest do dyskusji. Autorzy chcieliby wprowadzenia nowych regulacji równocześnie z zakończeniem wyborów samorządowych, tak, aby nowowybrane władze podjęły zadania metropolitalne. Z kalendarza wyborczego wynika, ze miałoby to miejsce w 2011 roku.

 

            Korzystając z obecności przedstawiciela MSWiA, delegaci zwrócili się z apelem o zmianę zasad dofinansowania inwestycji drogowych. Podkreślali konieczność uwzględnienia możliwości i warunków poszczególnych gmin. Marek Wójcik odpowiedział, ze jedynym kryterium podziału powinna być jakość złożonych projektów. Inne sprawy są drugorzędne.

 

Ad. 7   Dyskusja nad planem pracy stowarzyszenia nie odbyła się.

Ad. 8   Wolnych wniosków nie zgłoszono

Na tym obrady zakończono.

 

Protokół sporządziła:

Katarzyna Wasil

 

 

Załącznik Nr 2

 

 

 

 

 

 



Początek strony
Metropolia Warszawa | www.metropolia.warszawa.pl | 2017